ოცდამეერთე გაზაფხულობით, როცა ბუნება მკაცრ ზამთარს აღწევს თავს, მთელი არსებით გრძნობ, რომ ცვლილებები შენც გჭირდება, გინდა გაფერადდე და თუ გარეგნული გამოხატულება ხშირად არ ემთხვევა სულიერ მდგომარეობას, მაშინ გაზაფხულის მოსვლა ორმაგად მტკივნეულია. ამ გაზაფხულს ქალაქში უსარგებლოდ ვგრძნობდი თავს, მით უმეტეს, როცა უსაქმურობა ლამის სისხლში გამიჯდა, - არც სამსახური მქონდა, არც ახლო მეგობრები იყვნენ ჩემ გვერდით... მოკლედ, ზურგჩანთა მოვიკიდე და სოფლისაკენ გავუდექი გზას. დამქანცველმა მგზავრობამ უფრო გამომაცალა სიცოცხლის ხალისი, მაგრამ ბებიაჩემის დანახვისას ზანტი გულისცემა სასიამოვნოდ ამიჩქარდა. იგი იყო ქალი, რომელსაც შეეძლო გაეცინა მაშინაც კი, როცა ყელამდე პრობლემებში იყო ჩაფლული და დაენახა ნათელი სხივი, სადღაც მიჩქმალული და მივიწყებული. ვაკეთებ დასკვნას და ვხვდები, ჭიანჭველა უნდა იყო, თავზე დიდი პურის ნატეხით სახლისაკენ მიმავალი, მერე რა რომ მის წასაღებად დიდი ძალისხმევა გჭირდება, ის უფრო უარესია, როცა მარტო ხარ და პასიურობ, რადგან სამყაროსგან გადმოსროლილი წყალობა არც თუ ისე ლამაზად გეჩვენება, უკეთესს ელი და ფიქრობ, ეს ჩემთვის მძიმე იქნება, ვერ გავუმკლავდები პაწაწინა ვარ ამისთვოსო. მაშინ, სოფელში ყოფნისას, რაღაცას ვეძებდი, ამოუცნობს და მიძინებულს, ოდესმე თუ რაიმე აღმომიჩენია, ისიც ჩემში იყო და სევდისა და მწუხარების მეტი არაფერი მოუტანია, მე არ ვიყავი ჭიანჭველა და ეს ვიცოდი.
მოსაღამოვდა, მზე მწვანე ხეებში ჩაიკარგა. ტერასაზე ვიჯექი და მეც ვღამდებოდი, ვბნელდებოდი, მუქ ჩრდილებს ვერწყმოდი და ვუჩინარდებოდი. მიყვარდა ჩემი სოფლის ეზო, ჰაერი, ყვავილები, მაგრამ მაინც არ ვიყავი მისი ნაწილი, მაინც ისე ვიყავი, როგორც ქალაქში, თურმე ადგილს მნიშვნელობა არ აქვს. ფიქრს დროებით შევეშვი, ტერასადან ქვემოთ ჩამოვედი, ჩემი საყვარელი მოხუცის ნახვა თუ გამამხიარულებდა, მაგრამ მოხუცი დასჯილი ბავშვივით კედელთან იდგა და თავისთვის რაღაცას ბუტბუტებდა, აშკარად, არ იყო ხასიათზე.
- ბებო, რას აკეთებ? - შევძახე ომახიანად, მაგრამ არ მიპასუხა.
მივუახლოვდი და დავინახე, როგორ ამოიყვანა მკვდარი წიწილები ბუდიდან და განაწყენებულმა მეორე ყუთში გადასვა, ასეთი იმედგაცრუებული პირველად ვნახე.
- რა დაემართათ?- ვკითხე ისევ.
- ინკუბატორიდან წამოვიყვანე, ოცდაერთი იყო და უკვე მეორე დღეა მიყოლებით კვდებიან...
ბუდეს დავხედე და ორი წიწილაღა დარჩენილიყო. ერთი სიცოცხლის ბოლო წამებს ითვლიდა და მეორეც არ გამოიყურებოდა სახარბიელოდ. ბებომ ხელი ჩაიქნია და გამოვიდა ეზოში, მეც გამოვყევი. შენიშნა დავდარდიანდი, ხელი მკლავზე შემომხვია და უხასიათო მზერა წამებში ხალისიანად გარდაქმნა.
დილით ჩიტების ჟღურტულმა შემოაღწია ჩემი ოთახის ბნელ და ხმაურიან სიცარიელეში. გაზაფხულია, რით ვერ დავიმახსოვრე - გავიფიქრე და ზამთრის ყინულიანი საწოლიდან საკუთარი განწყობილება გადმოვისროლე. სარკეში ჩავიხედე, სასურველი ღიმილი და მზერა მოვირგე, ვეღარავის დავამძიმებდი ჩემი სევდით. შესანიშნავი კლოუნი ვიყავი ბასრი გულისცემით, ვჭრიდი და მერე ისევ ვკერავდი საკუთარ გულს.
ეზოდან ბებიაჩემის ღიღინის ხმა მოდიოდა. აივნიდან გადავიხედე და დავინახე წელში მოხრილი, შრომისაგან დაბეჩავებული მოხუცი. ცალი ხელით ყვავილს რგავდა ქოთანში, ცალით ოფლს იწმენდდა. მერე უცებ შეჩერდა, მინდორზე დაჯდა და ჩემთვის უცნობი სიმღერა წაიღიღინა:
რას უფრთხი, ან რას ეტრფი?
ვის გაჰყურებ თოლია?
მე სიცოცხლის წყურვილი,
ჯერაც არ დამცხრომია.
ისეთი გრძნობა დამეუფლა, თითქოს ეს სიმღერა ჩემთვის შეიქმნა, მე ვიყავი თოლია, ჩემზე მღეროდა ბებია. თავდავიწყებით მსურდა სიცოცხლე ისეთივე ძალით შემეგრძნო, როგორც ჩემს საყვარელ მოხუცს. კისერში არ განცდილი სიცოცხლის მჩქეფარე სურვილი მაწვებოდა, ახალგაზრდა გვამი ვიყავი და მაოცებდა მოხუცის სიცოცხლისუნარიანობა. ბებიამ შეამჩნია ჩემი დაჟინებული მზერა და მასთან მიმიხმო. კიბეს ნელი ნაბიჯებით ჩამოვუყევი, ისევ სიმღერა ჩამესმოდა ყურში და მაფიქრებდა.
ბებომ ხელი ნიკაპზე მოისვა და ნიშნის მოგებით მითხრა:
- ალბათ, კარგად გეძინა, ისეთი ხალისიანი ჩანხარ.
სულ ამირია ამ სიმღერამ თავგზა. ჩემი საგულდაგულოდ შერჩეული ღიმილი და მზერა გადამავიწყა. მეც არ დავიბენი და ვეცადე ჩემი შეცდომის გამოსწორება:
- ცოტა ბევრი მომივიდა ძილი, ჯერ ვერ გამოვფხიზლდი - თბილი ხმით მივუგე, თან ღიმილი ავიკარი სახეზე.
როგორც ბავშვობაში, ახლაც ხელგადახვეულები მივდიოდით მწვანე გორაკისაკენ, ოღონდ ახლა მე ვიყავი ბებიაზე მაღალი. მწვანე, მაღალი გორაკი, საიდანაც კიდევ უფრო მშვენიერი ჩანდა სოფელი, თუმცა ამ მშვენიერებაზე მეტად მერჩივნა ბებიისთვის მეცქირა.
ბებია გამუდმებით საუბრობდა ახალგაზრდობაზე, ბაბუაზე, ჩემს ბავშვობაზე, თუ როგორ ვიმალებოდი გაბრაზებისას სხვენში და პატარა სარკმლიდან თვალს ვადევნებდი უფროსებს. ამ დროს ისინი მეძებდნენ, ბოლოს კი, როცა თავადვე მომწყინდებოდა მარტო ყოფნა, ჩამოვდიოდი და ვამბობდი, - აღარ დავიმალები თუ აღარ გამაბრაზებთ-მეთქი. ისინი უფრო მეტად მტუქსავდნენ, მე კი ამ დროს უცნაურ გამომეტყველებას