რედაქტორისგან იზა ქავთარაძის რომანი „გასული წლები – საყვარელი ვენები“ გოგონას თავგადასავალია, უფრო კონკრეტულად – იმ ნარკომანის ამბავი, რომელმაც სიკვდილ-სიცოცხლის ზღვარზე გაიარა, დააშავა, განიცადა, „იკაიფა“, იცხოვრა ისე, როგორც უნდოდა და...
თავიდანვე აღვნიშნავთ, რომ, თემის დელიკატურობიდან გამომდინარე, ნაწარმოები უამრავ კითხვას აჩენს და, შეძლებისდაგვარად, პასუხებსაც გვთავაზობს, ან ასეც შეიძლება ითქვას: მკითხველს შესაძლო პასუხებისთვის ინტერპრეტაციის საშუალებას უტოვებს. რაც შეეხება შეფასებით ნაწილს – ის გარემოება, რომ ნაწარმოები თითქმის ავტობიოგრაფიულია და რომ იზა ქავთარაძე ცოცხალი აღარ არის, რომანზე მსჯელობისას ტენდენციურ-სუბიექტურად (ლმობიერად) განგვაწყობს, თუმცა, იმავდროულად, ნატურალისტურად შემოთავაზებული თემის მორალურ-სამართლებრივი შტრიხები მკაცრად ობიექტური შეფასებისთვისაც ტოვებს დიდ სივრცეს. ამდენად, სრულიად ბუნებრივად ველით კრიტიკასა და მძაფრად ნეგატიურ დამოკიდებულებას, თუმცა ერთგვარ „შემამსუბუქებელ გარემოებად“ შეგვიძლია მივიჩნიოთ, ჯერ ერთი ის, რომ ავტორი საკუთარ გამოცდილებაზე დაყრდნობით წერს და, მეორე და მთავარი – იზა ქავთარაძეს ცხოვრების ამგვარი წესი სიცოცხლის ფასად დაუჯდა. ვიმედოვნებთ, რომ მკითხველი ნაწარმოების შეფასებისას ამ ორი ნიუანსის გათვალისწინებით იხელმძღვანელებს.
ეს წიგნი გვიყვება გოგონაზე, რომელიც თავის ღმერთს განუდგა და ამ სამართლიანმა ღმერთმაც მკაცრად დასაჯა. დასაჯა არა ამპარტავნობის, მრუშობის ან სიძვის გამო, არამედ თავგასულობის, ნეტარებაში გადავარდნისთვის და ერთიმეორის მიყოლებით დიდზე დიდი სასჯელი მიუვლინა.
მაგრამ ერთია მოვლენილი სასჯელი და მეორეა ამ სასჯელის მიუღებლობის პრობლემა. ავტორი (მთავარი გმირი) თავს არ იტყუებს და ამაზეც ღიად წერს – პრობლემა არსებობს, მაგრამ, დაე, იყოს, არ მადარდებსო. ასეთი დაუდევარი დამოკიდებულებით მიდის მთავარი გმირის – ანის – ამბავი ფინალისკენ და მაშინ, როცა პერსონაჟის პიროვნული დეგრადაციის დასკვნით ნაწილს ველით, საბედნიეროდ, ჩნდება სინათლის პატარა სხივი: ანის სიცოცხლეზე ჩაბღაუჭების, იმედის დაბრუნების, სულიერი და მენტალური მეტამორფოზის სურვილი.
სიზმარეული გამოცხადებებით, საკუთარი სიკვდილის ამბის საიდუმლო თხრობით, წარსულისა და აწმყოს საზღვარზე არსებული სიმართლეების გამოაშკარავებით, ანი პოულობს საკუთარ „მეს“.
ნაწარმოებმა კონკურსში „გახდი ბესტსელერის ავტორი – 2025“ გაიმარჯვა. საჩოთირო თემის მიუხედავად, გამომცემლობამ მისი გამოქვეყნება გადაწყვიტა თუნდაც მკითხველის იმაზე დასაფიქრებლად, თუ სადამდე შეიძლება ჩაიძიროს ადამიანი საკუთარ მცდარ არჩევანში, სურვილს დამორჩილებული, რა შედეგებამდე შეიძლება მივიდეს და პიროვნული რღვევის როგორ მასშტაბს მიაღწიოს, რა და როგორ მოიმოქმედოს ცდუნების წინაშე მდგომმა და ბოლოს მაინც სცადოს სიცოცხლისკენ შემობრუნება. ბოლოს და ბოლოს, ადამიანის არსებობის აზრი ხომ იმითაც განისაზღვრება, რა სიმძიმის მორალური ტვირთის ზიდვა შეუძლია.
ჩუქება
