ჩემი მეგობარი ნუცა შემოდგომა ფეხს იცვამდა. იმ დროს პირველად შემცივდა და გადავწყვიტე თბილი ჟაკეტი ჩამეცვა. თვითონაც არ ვიცი რატომ, მაგრამ ქუჩაში გავედი საბორიალოდ. ქარის შრიალი საოცრად მსიამოვნებდა. ბუნება თითქოს თვითონ მაყენებდა სევდიან განწყობაზე და მიმაქანებდა იქით, სადაც ჯერ არასდროს ვყოფილვარ.
წყნარ ქუჩებში სიარული საღამოხანს ყოველთვის მიყვარდა. იყო პერიოდები, როცა არაფერს ვაკეთებდი ასე უაზროდ ხეტიალის გარდა. ეს იმ დროს ხდებოდა, როცა მუშაობა არ შემეძლო და გარეთ ვეძებდი საზრისს. იმ საზრისს, რომელიც ამავსებდა და სიცოცხლის ხალისს დამიბრუნებდა.
ახლა კი რას ვხედავდი. სევდას და უსაზღვრო მოწყენილობას. თვითონ შემოდგომაც ხომ ასეთია; ადამიანური ვნებები ცხრება. ყველაფერი ვიწრო კალაპოტში დგება. ერთფეროვანი ცხოვრება ისევ ბატონდება, მანამდე სანამ გაზაფხული არ შეანჯღრევს ჩვენს მიძინებულ სულებს.
მივდიოდი ქუჩაში და ძველი სახლების სილამაზე მაიძულებდა ერთი წუთით მოვმწყდარიყავი სამყაროს. პირი დამეღო და მშვენიერებისათვის პირდაპირ თვალებში შემეხედა. ფიქრში დრო ისე სწრაფად მიდიოდა, რომ ვერც ვასწრებდი ერთი აზრის ხეირიანად დამთავრებას, მეჩვენებოდა, რომ ცხოვრება უაზროდ გარბოდა. მე კი აღარ შემეძლო უკან მოხედვა.
ამ დროს ერთი ჩემი მეგობრის ფანჯარასთან შევჩერდი. რატომღაც მომინდა ასვლა. კარგა დიდ ხანს არ ვიყავი მასთან ნამყოფი. ადრე მეგონა ამ ლამაზ გოგონასთან ისე დავდიოდი ტყუილად, დროის მოსაკლავად. მაგრამ იმ წუთას მომეჩვენა, თითქოს მე და ის მთელი ცხოვრება რაღაცას ველით ერთმანეთისაგან. რაღაც დახმარებას გაჭირვებული სულისათვის, თბილ სიტყვას თუ ერთ ნაზ გაღიმებას, რომელიც სიცოცხლეს სჯობია.
ხშირად მომჩვენებია ჩემი თავი სასაცილოდ, როცა ასეთი სენტიმენტალური აზრები მომაწვებოდა ხოლმე. ახლა კი არც ეს მიგრძვნია, ყველაფერი ბუნებრივად ხდებოდა. ის გაორება, რომელიც მთელი სიცოცხლე თან მსდევს, სადღაც გაქრა და სილამაზეს დაუთმო ადგილი. იმ სილამაზეს, რომლის გახსენებაზეც თვალებს ხუჭავ და ცდილობ არ იფიქრო, რომ სხვა აზრებმა არ შეგირყიონ ეს ღვთაებრივი წარმოდგენა. ხანდახან მგონია, რომ ცხოვრება მარტო ამის გულისთვის ღირს.
ძველებურ ზარს ხელი ჩამოვკარი. ცოტა ხანში კარი გაიღო და ჩემთვის ნაცნობმა ქალმა შინ შემიპატიჟა. ეს იყო მოსამსახურე, რომელიც მათთან ცხოვრობდა ოჯახში. მოხუცებული ქალი, რომელსაც თავისი სიჭარმაგე საოცრად უხდებოდა.
კიბეეს ავუყევი. თან ზემოთ ვიყურებოდი. კედლებზე სხვადასხვა მხატვრის ტილოების რეპროდუქციები ეკიდა. ამ სურათს როცა ვუყურებდი, რატომღაც ჩემი მასწავლებლის ნათქვამი გამახსენდა: "ყველა ხელოვანი ცდილობს თქვას, ღირს თუ არა ცხოვრება".
მახსოვს, მაშინ საშინლად გამიკვირდა და ერთი კითხვა დამებადა. ხომ შეიძლება კაცმა ცხოვრების ბოლომდე ვერ გადაწყვიტოს ეს საკითხი, ბოლომდე ღია დარჩეს კითხვა.
ძალიან გავერთე ამ ფიქრებში და ვერ შევამჩნიე, რომ ზემოთ ვიღაც იდგა. ბოლოს, როგორც იქნა თვალი მოვაშორე ნახატებს და იქითკენ გავიხედე.
თავიდან თვალებში დამიბნელდა. ეს იყო ღვთაებრივი სურათი, რომელსაც თითქოს ნაკლი არც ჰქონდა. ულამაზესი, უმშვენიერესი ყველაფერ იმაზე, რაც კი ამ ქვეყნად არსებობს.
იმ წუთას ვიფიქრე, რომ მისი დანახვა ყველას უცებ გააცემინებდა პასუხს ყველაზე რთულ კითხვაზე.
ღირს, ღირს ცხოვრება, იმიტომ, რომ ჯერ კიდევ არის სილამაზე.
არაფერი იყო მის ტან-ფეხზე ლამაზი, მისი თვალები კი არაჩვეულებრივ სიწყნარეს ასხივებდა. მისი დანახვა დიდ ძალას მმატებდა მეც. ის იყო თვითონ სიცოცხლე. მისი დიდი ძალა და სუნთქვა, რომელიც აქამდე ჩემთვის უხილავი რჩებოდა. მთელს მის არსებაში ამ დროს მისი სული სჩანდა, ის რაღაც უხილავი სიხარული, ის ღიმილი, ის სევდაც. ყველაფერი გადმოსცემდა მისი საოცრად ლამაზი ბუნების მოძრაობას. მისი მიხვრა-მოხვრა მხოლოდ ღმერთს შეეძლო ჩაედო ადამიანში. და თუკი ჩვენ ცხოველები ვართ, როგორც ამას ვიღაცეები ამტკიცებდნენ, მაშინ არც ამ ღვთაებრივი სილამაზის შეგრძნება უნდა შეგვეძლოს.
- როგორ ხარ? - მითხრა მან და გამიცინა.
ხმას ვერ ვიღებდი. ისე შევედი ოთახში და დავჯექი.
ის მიყურებდა და თავისი ლამაზი თვალებით მამშვიდებდა. ხშირად ჩვენ ლაპარაკს სხვადასხვა სიტყვებით ვავსებდით, მაგრამ ყოველთვის მეჩვენებოდა, რომ თვალებით ბევრად მეტს მეუბნებოდა, ვიდრე ბაგეებით. თუმცა ორივე ერთნაირად ლამაზი ჰქონდა.
მაგრამ იმ დღეს ყველაფერი ისე აეწყო, რომ ჩვენ ბევრი ვილაპარაკეთ. და ეს ლაპარაკი არც ისე უაზრო იყო. ეს თითქოს შემთხვევით მოხდა. არც კი ვიცი.
იმან ერთი პატარა სურათი ამოიღო და გამომიწოდა.
- აი, ჩემი საქმრო. - მითხრა სიცილით ნუცამ.
- მე მშურს იმის, - გულწრფელად ვთქვი მე. შეუძლებელი იყო არ შეგშურებოდა.
იმან ნაზად გამიცინა. მერე გამომართვა სურათი და ნაღვლიანად დახედა.
- მაგრამ ყველაფერი მორჩა.
- რატომ? - ვთქვი მე გაკვირვებულმა.
მან ისეც გაიღიმა და მერე მოყოლა დაიწყო.
- თავიდან ყველაფერი ძალიან კარგად
ჩუქება
