მოხუცი და ზღვა გოლფსტრიმში ერთი მოხუცი პატარა ნავში მარტო იჯდა და თევზაობდა. უკვე ოთხმოცდამეოთხე დღე იყო, თევზი არა და არ მოდიოდა. პირველი ორმოცი დღე ერთი ბიჭი ახლდა ხოლმე, რომელსაც ორმოცდღიანი უიღბლობის შემდეგ მშობლებმა უთხრეს, დამთავრებულია მაგისი საქმე, უეჭველად სალაო, ანუ მეტი რომ არ შეიძლება, ისეთი უიღბლო არისო და ბიჭი სხვებთან გადასვეს. იმათ პირველივე კვირაში სამი კარგა დიდი თევზი დაიჭირეს. ბიჭს მოხუცისა და მისი ცარიელი პატარა ნავის დანახვაზე გული უკვდებოდა. ყოველდღე ჩადიოდა ნაპირზე – ხან დახვეული ბადის, ხანაც ჰარპუნის ან ანძაზე შემოხვეული აფრის წამოღებაში წაეშველებოდა ხოლმე. ფქვილის ტომრების საკერებლებით ალაგ-ალაგ დაკემსილი, დახვეული აფრა მუდმივი მარცხის ალამს ჰგავდა.
კაფანდარა მოხუცის გალეული კისერი კეფის ქვემოთ ღრმა ნაოჭებს დაეღარა. ტროპიკული მზისგან ლოყებსა და ყბებზე კეთილთვისებიანი სიმსივნის ყავისფერი ლაქები გასჩენოდა. ხელისგულებზე თევზის ამოყვანის დროს თოკისგან ჩაჭრილი ძველი ნაიარევების ნაწიბურები ეტყობოდა. ისეთივე უხსოვარდროინდელი, როგორც ეროზიის კვალი უთევზო უდაბნოში.
მოხუცი იყო, ბებერი, მხოლოდ თვალები შერჩენოდა ცინცხალი, ზღვისფერი, მხიარული და დაუმარცხებელი.
– სანტიაგო, – უთხრა ბიჭმა მოხუცს, ისინი ნაპირს მიუყვებოდნენ იმ ადგილას, სადაც მისი პატარა ნავი იყო მიბმული, – ცოტა ფული ვიშოვე, ისევ შენ გამოგყვები, რა.
ბიჭს უყვარდა მოხუცი, რომელმაც თევზაობა ასწავლა.
– არა, – უპასუხა მოხუცმა, – ძლივს გაგიმართლა, იღბლიან ნავზე მოხვდი.
– ჩვენი ამბავი გაიხსენე, ოთხმოცდაშვიდი დღე არაფერი დაგვიჭერია და მერე სამი კვირის განმავლობაში ყოველდღე დიდ თევზს ვიჭერდით.
– მახსოვს, – თქვა ბერიკაცმა, – ვიცი, სხვის ნავში იმიტომ არ გადასულხარ, რომ ჩემში ეჭვი გეპარებოდა.
– მამაჩემმა მაიძულა. ჯერ პატარა ვარ და უნდა დავემორჩილო.
– მესმის, – უთხრა მოხუცმა, – ეგრეც უნდა იყოს.
– იმას დიდად არ სჯერა შენი.
– იმას არა, მაგრამ ჩვენ ხომ გვჯერა?!
– კი. მოდი, ჯერ ლუდი დავლიოთ ტერასაზე და ესენი მერე წავიღოთ სახლში.
– დავლიოთ, – უპასუხა მოხუცმა, – მეთევზეები არა ვართ?!
ისინი ტერასაზე ჩამოსხდნენ. მოხუცს ზოგი დასცინოდა, მაგრამ იმას არ სწყინდა; ზოგი კი, უფრო ასაკიანები, თანაგრძნობით უცქერდნენ, ცდილობდნენ, მისთვის არაფერი ეგრძნობინებინათ და თავაზიანად ესაუბრებოდნენ ზღვის დინებებზე, იმაზე, თუ რამსიღრმეზე ჰქონდათ ჩაშვებული ანკესები, რა მზიანი დღეები მიეწყო ერთმანეთს. შედარებით იღბლიანები თევზაობას უკვე მორჩნენ, მარლინი გამოხელეს, ფიცარზე გარდიგარდმო დადეს, აქეთ-იქიდან ორ-ორად შეუდგნენ, თევზის საწყობში წაიღეს და ახლა ელოდებოდნენ, როდის მოვიდოდა მაცივრიანი მანქანა და ტვირთს ჰავანის ბაზარში წაიღებდა. იმათ, ვინც ზვიგენი დაიჭირა, ნადავლი ყურის მეორე მხარეს, ზვიგენების ქარხანაში ჩააბარეს. ზვიგენები ბლოკებზე სპეციალური სამაგრებით დაკიდეს, ღვიძლი ამოუღეს, ფარფლები დააჭრეს და გაატყავეს, ხორცი დასამარილებლად მოამზადეს.
ყოველთვის, როდესაც აღმოსავლეთის ქარი უბერავდა, ზვიგენების ქარხნიდან ნავსადგურისკენ აუტანელი სიმყრალე მოდიოდა, თუმცა იმ დღეს სუნი ძალიანაც არ იგრძნობოდა, რადგან ქარმა ჩრდილოეთისკენ გადაინაცვლა, შემდეგ კი საერთოდ ჩადგა.
მზით განათებულ ტერასაზე ყოფნა სასიამოვნო იყო.
– სანტიაგო, – მიმართა ბიჭმა.
– გისმენ, – უპასუხა მოხუცმა. ხელში ჭიქა ეჭირა, მისი ფიქრები მრავალი წლის წინანდელ ამბებს დასტრიალებდა.
– შეიძლება ხვალ ზღვაში გავიდე და შენთვის სარდინები დავიჭირო?
– არ გინდა. წადი, ბეისბოლი ითამაშე. ნიჩბების მოსმა ჯერ კიდევ შემიძლია, ბადეს როჯელიო ჩამიგდებს.
– გავალ, რა. შენთან ერთად სათევზაოდ ვერ მოვდივარ, რაღაცით მაინც დაგეხმარები.
– ლუდი ხომ მიყიდე, – უთხრა მოხუცმა, – უკვე კაცი ხარ.
– რამდენი წლის ვიყავი, როდესაც ნავში პირველად ჩამისვი?
– ხუთის და იმ დღესვე კინაღამ მოგკლა თევზმა, რომელიც ჯერ კიდევ ცოცხალი იყო, როდესაც ამოვათრიე. სულ მილეწ-მოლეწა იქაურობა, გახსოვს?
– მახსოვს, ბოლოს აქეთ-იქით ატყლაშუნებდა და ნავის კედლებს ისეთი გამეტებით ახლიდა, მერხიც კი ჩაამტვრია. მახსოვს კეტის ხმა, მახსოვს, კიჩოსკენ რომ გამისროლე, სადაც სველი თევზსაჭერი მოწყობილობა ელაგა. ვგრძნობდი, როგორ ერთიანად ირყეოდა ნავი, შენი კეტი კი ისეთ ხმას გამოსცემდა, თითქოს ნაჯახით ხეს ჩეხავდნენ. ჰაერში სისხლის მოტკბო სუნი იდგა.
– ეს ყველაფერი მართლა გახსოვს თუ მე მოგიყევი?
– ყველაფერი მახსოვს იმ დღიდან, რაც პირველად წავედით სათევზაოდ.
მოხუცმა ბიჭს მზისგან გახუნებული, ნდობითა და სიყვარულით სავსე თვალებით შეხედა.
– ჩემი შვილი რომ იყო, კიდევ გავრისკავდი და წაგიყვანდი, – თქვა მან, – მაგრამ შენ შენი დედ-მამა გყავს, თან გაგიმართლა, იღბლიან ნავზე მოხვდი.
– მოდი, წავალ და სარდინებს მოგიტან, ოთხი სატყუარა მაქვს.
– დღეისთვის მაქვს, მოვიტოვე. მარილიან ყუთში მიწყვია.
– ოთხ ახალს მოვიტან.
– ერთი მომიტანე,
ჩუქება
